Balansventilatie met warmteterugwinning is een veelbelovende techniek om uw energierekening te verlagen. Maar hoeveel energie bespaart u nou echt met zo’n systeem? Daarom rekenen we het voor u uit, met concrete cijfers en praktische inzichten vanuit de NTA 8800 en ISSO 82.1.
Wat is balansventilatie met warmteterugwinning precies?
Balansventilatie, ook wel systeem D genoemd, zorgt ervoor dat uw woning voortdurend verse buitenlucht krijgt toegevoerd. Tevens wordt vervuilde binnenlucht afgevoerd. Het bijzondere aan dit systeem zit in de warmtewisselaar. Namelijk, deze warmtewisselaar haalt 80 tot 95 procent van de warmte uit de afgevoerde lucht terug. Vervolgens gebruikt die warmte om de koude buitenlucht voor te verwarmen.
Hierdoor ontstaat een goed gecontroleerde luchtverversing met minimale warmteverliezen. Bovendien komt de verse lucht in de winter voorverwarmd binnen, waardoor u minder energie nodig hebt. Daarnaast kan een bypass in de zomer de warmtewisselaar omzeilen, zodat uw woning niet onnodig opwarmt.
Hoe werkt balansventilatie met warmteterugwinning in de praktijk?
Een balansventilatie-unit met warmteterugwinning (WTW) bestaat uit twee ventilatoren. Dus één ventilator zorgt voor de aanvoer van verse lucht. Daarnaast zorgt de tweede voor de afvoer van vervuilde lucht. Deze luchtstromen passeren de warmtewisselaar zonder elkaar te mengen. Echter, de warmte wordt wel overgedragen van de warme afvoerlucht naar de koude aanvoerlucht.
Moderne systemen zijn vaak uitgerust met EC-motoren die energiezuinig zijn. Ook hebben ze sensoren die de ventilatie automatisch aanpassen aan de luchtkwaliteit. Daardoor ventileert u nooit te veel of te weinig.
Hoeveel energie bespaart u met balansventilatie en warmteterugwinning?
De werkelijke energiebesparing hangt af van verschillende factoren. Want het type woning, het bouwjaar, het isolatieniveau en uw huidige ventilatiesysteem spelen allemaal een rol. Daarnaast speelt uw eigen gedrag een rol, zoals hoe vaak u ramen openzet en hoe goed u het systeem onderhoudt.
Besparing ten opzichte van natuurlijke ventilatie
In een oudere woning met alleen natuurlijke ventilatie gaat jaarlijks tussen de 1.000 en 1.600 kubieke meter gas verloren. Dus bij een gasprijs van €0,80 per kubieke meter betekent dit een kostenpost van €800 tot €1.300 per jaar. Als u overstapt naar balansventilatie met warmteterugwinning, dalen deze ventilatieverliezen met 50 tot 80 procent.
Dat komt neer op een besparing van ongeveer 500 tot 1.000 kubieke meter gas per jaar. Kortom, omgerekend is dat €400 tot €800 per jaar aan lagere energiekosten. De impact kan aanzienlijk zijn, vooral in slecht geïsoleerde woningen waar ventilatieverliezen een groot deel van de totale warmteverliezen vormen.
Besparing ten opzichte van mechanische afzuiging
Hebt u nu al een mechanisch afzuigsysteem zonder warmteterugwinning? Ook dan is de overstap de moeite waard. Namelijk, in een goed geïsoleerde eengezinswoning van 120 tot 150 vierkante meter bespaart u ongeveer 300 tot 600 kubieke meter gas per jaar. Bij €0,80 per kubieke meter gas levert dat een besparing op van €240 tot €480 per jaar.
Vervolgens moet u daar het stroomverbruik van de WTW-unit zelf van aftrekken. Moderne units met EC-motoren gebruiken ongeveer 100 tot 250 kilowattuur per jaar. Dus dat komt neer op €25 tot €75 aan extra stroomkosten. Uiteindelijk blijft er een netto besparing over van gemiddeld €200 tot €400 per jaar.
Impact van balansventilatie met warmteterugwinning op uw energielabel
Een gecertificeerde EP-adviseur berekent de energieprestatie van uw woning volgens de NTA 8800. Daarbij worden ventilatieverliezen expliciet meegenomen. Daarom verbetert het installeren van balansventilatie met warmteterugwinning uw energielabel vaak met één stap, bijvoorbeeld van C naar B of van B naar A.
Deze verbetering is vooral merkbaar in goed geïsoleerde woningen waar ventilatieverliezen een relatief groot deel van de totale warmteverliezen uitmaken. Namelijk, als uw woning al goed is geïsoleerd, is de ventilatie vaak de grootste bron van warmteverlies. Volgens de RVO draagt een beter energielabel bij aan de waarde van uw woning en toekomstige verkoopbaarheid.
Berekening in EP-Online
Als u een officieel energielabel aanvraagt, registreert de EP-adviseur alle gegevens in EP-Online. Daarbij wordt het WTW-rendement van uw systeem ingevoerd. Dus hoe hoger het rendement, hoe lager de ventilatieverliezen in de berekening en hoe beter uw energielabel.
Wilt u weten wat balansventilatie met warmteterugwinning voor uw specifieke woning oplevert? Vraag dan een energielabel aan bij een erkende EP-adviseur die volgens de ISSO 82.1-richtlijnen werkt.
Kosten van balansventilatie met warmteterugwinning: aanschaf en installatie
De investeringskosten voor balansventilatie met warmteterugwinning variëren sterk. Daarbij spelen factoren als bereikbaarheid, het aantal verdiepingen en de benodigde brandwerende voorzieningen een rol.
Aanschaf en installatie
Voor een bestaande woning waar u een volledig nieuw balansventilatiesysteem laat installeren, betaalt u tussen de €5.000 en €9.000. Dus voor een rijtjeswoning of hoekwoning liggen de kosten in deze range. Bij een vrijstaande woning of 2-onder-1-kapwoning liggen de kosten tussen €7.000 en €12.000. Deze bedragen zijn inclusief btw en omvatten de unit, kanalen, ventielen en montage.
Echter, als er al kanalen liggen en u alleen de WTW-unit vervangt, bent u vaak goedkoper uit: tussen de €2.000 en €3.500. Bovendien is in nieuwbouw de meerprijs ten opzichte van simpele mechanische afzuiging veel lager, vaak tussen de €2.000 en €4.000. Want de kanalen en het ontwerp worden direct meegenomen.
Jaarlijks onderhoud van balansventilatie met warmteterugwinning
Een balansventilatie-unit met warmteterugwinning vraagt regelmatig onderhoud. Daardoor blijft het systeem efficiënt werken en behoudt u een gezond binnenklimaat. Filters moet u minimaal twee keer per jaar vervangen. Dus dit kost ongeveer €30 tot €80 per set, zo’n €60 tot €160 per jaar.
Daarnaast is het verstandig om elke twee jaar professioneel onderhoud te laten uitvoeren. Een monteur reinigt dan de warmtewisselaar en ventilatoren. Tevens controleert hij de instellingen en luchtdebieten. Zo’n onderhoudsbeurt kost tussen de €120 en €250. Kortom, omgerekend naar jaarbasis komt u uit op totale onderhoudskosten van €120 tot €250 per jaar.
Terugverdientijd en financiële overwegingen
De terugverdientijd van balansventilatie met warmteterugwinning is een veelgestelde vraag. Daarom lopen we een rekenvoorbeeld voor een tussenwoning door. Stel, u investeert €7.000 in een nieuw systeem inclusief kanalen. U bespaart netto €275 per jaar op uw energierekening, na aftrek van het extra stroomverbruik. Echter, u hebt ook €80 per jaar extra onderhoudskosten ten opzichte van eenvoudige ventilatie.
Het netto financiële voordeel is dan €195 per jaar. Dus de eenvoudige terugverdientijd wordt €7.000 gedeeld door €195, wat neerkomt op ongeveer 36 jaar. Toch is dit een conservatieve berekening. Want bij hogere gasprijzen, bijvoorbeeld €1,20 per kubieke meter, halveert de terugverdientijd vrijwel. Bovendien levert het systeem veel voordelen op het gebied van comfort, luchtkwaliteit en toekomstbestendigheid die niet direct in euro’s zijn uit te drukken.
Wanneer is de investering in balansventilatie met warmteterugwinning het meest rendabel?
In nieuwbouw of bij ingrijpende renovatie is de terugverdientijd veel korter, vaak tussen de 10 en 15 jaar. Eveneens als u overstapt naar een all-electric warmtepomp, wordt balansventilatie met warmteterugwinning extra interessant. Namelijk, elke kilowattuur warmte die u bespaart, bespaart u ook elektriciteit voor de warmtepomp.
Volgens Milieu Centraal is de investering vooral rendabel als uw woning al goed geïsoleerd is. Want dan vormt ventilatie de grootste bron van warmteverlies. Tot slot levert een beter energielabel extra waarde op bij verkoop van uw woning.
Lees ook: Schuimbeton vloerisolatie besparing: hoeveel bespaart u per jaar?
